ChatGPT krijgt advertenties in Europa — ook Belgische gratis gebruikers

OpenAI Ireland Limited, de verwerkingsverantwoordelijke voor gebruikers in de Europese Economische Ruimte en Zwitserland, liet op 15 augustus 2026 om 08.29 uur weten dat er later deze maand advertenties verschijnen in ChatGPT. Het gaat om gebruikers van het gratis Free-abonnement en het Go-abonnement (8 dollar per maand); wie Plus, Pro, Business, Enterprise of Education gebruikt, blijft advertentievrij. Ook gebruikers onder de 18 jaar, Temporary Chats en de ChatGPT Atlas-browser zijn uitgesloten.

In een eerste fase zijn de advertenties niet-gepersonaliseerd: volgens OpenAI weegt de selectielogica daarbij meerdere signalen tegelijk, zoals de context van het actuele gesprek, de landingspagina en inhoud van de advertentie, en de contexthints en targetingkeuzes van de adverteerder. Pas na een expliciete opt-in-vraag kan gepersonaliseerde reclame volgen, op basis van bredere signalen uit de ChatGPT-ervaring. Advertenties mogen sowieso niet verschijnen naast gevoelige onderwerpen zoals persoonlijke gezondheid, mentale gezondheid of politiek, en adverteerders krijgen enkel geaggregeerde cijfers over vertoningen en kliks — geen toegang tot chatinhoud, gespreksgeschiedenis of “memories”. Advertentiegerelateerde gegevens kunnen wel buiten de EER verwerkt worden, onder meer in de Verenigde Staten, op basis van adequaatheidsbesluiten van de Europese Commissie (artikel 45 van de AVG) en modelcontractbepalingen (artikel 46 van de AVG). Volgens Value Add VC publiceerde OpenAI de aangepaste Europese privacyverklaring niet gelijktijdig met de aankondiging, wat de controle op de precieze personalisatiedetails bemoeilijkt.

Wat betekent dit voor Vlaanderen en België?

Omdat België tot de Europese Economische Ruimte behoort, geldt deze aankondiging rechtstreeks voor elke Belgische ChatGPT-gebruiker met een Free- of Go-abonnement — niet enkel voor grote markten als Frankrijk of Duitsland. Voor wie ChatGPT gratis gebruikt als alternatief voor professioneel advies, betekent dit dat gevoelige gesprekken voortaan naast reclame kunnen verschijnen — al sluit OpenAI gezondheid en mentale gezondheid daar expliciet van uit. Belangrijker is de vraag naar gegevensverwerking: zolang OpenAI voor advertentiedata leunt op adequaatheidsbesluiten en modelcontractbepalingen om gegevens buiten de EER te verwerken, blijft de Belgische Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) de instantie waar gebruikers terechtkunnen met klachten over hoe hun gegevens voor reclame worden ingezet. Voor Belgische bedrijven die ChatGPT Free of Go inzetten voor eigen medewerkers is er ook een praktische kant: een gratis account is vanaf nu geen neutrale werkomgeving meer, en wie dat wil vermijden, kan overstappen naar een betaald abonnement (Plus, Pro, Business, Enterprise of Education) of binnen het Free-plan kiezen voor de advertentievrije configuratie met lagere berichtenlimieten en beperktere functies. De precieze opt-in-flow voor personalisatie is nog niet gepubliceerd; tot die er is, blijft onduidelijk hoe eenvoudig Belgische gebruikers personalisatie kunnen weigeren of weer uitzetten.