Elia: datacenters in België hebben tegen 2034 meer dan dubbel zoveel stroom nodig

Grote datacenters in België verbruiken tegen 2034 meer dan dubbel zoveel stroom als vandaag, van 3,2 naar bijna 8 terawattuur, blijkt uit cijfers van hoogspanningsnetbeheerder Elia. Het gaat om de 47 grote datacenters die servers verhuren aan bedrijven — zoals het datacenter van Google in Henegouwen — los van de zowat 300 kleinere datacenters die bedrijven voor eigen gebruik beheren. Vandaag is dat goed voor 4 procent van het totale Belgische elektriciteitsverbruik, ongeveer evenveel als 1 miljoen huishoudens verbruiken.

VRT NWS corrigeerde deze week een eerdere versie van het bericht: die sprak van een verwachte verachtvoudiging van het stroomverbruik tegen 2034, maar dat cijfer sloeg in werkelijkheid op de gereserveerde capaciteit voor nieuwe datacenteraanvragen, niet op het verbruik dat Elia effectief verwacht — veel van die aanvragen worden uiteindelijk niet gerealiseerd. Wat wel overeind blijft: het totale Belgische elektriciteitsverbruik stijgt volgens Elia tegen 2034 naar 127 terawattuur, een toename van 60 procent op acht jaar tijd. “Door de snelgroeiende vraag naar artificiële intelligentie zijn er steeds meer grote gebouwen nodig vol computerservers,” schrijft VRT NWS over de drijfveer achter die groei.

Wat betekent dit voor Vlaanderen en België?

Die cijfers zijn niet abstract voor Vlaanderen: een van de concrete projecten die mee de vraag aandrijft, ligt in Limburg. Het Nederlandse bedrijf Switch Datacenters wil op de voormalige Sappi-site in Lanaken een datacenter bouwen waarvan de investering volgens het bedrijf zelf “kan oplopen tot een miljard” euro, met 150 tot 250 banen op de site. Net als het datacenter van Google in Henegouwen sluit zo’n project rechtstreeks aan op het hoogspanningsnet van Elia, bewust: “daardoor hoeven we niet op het distributienet te komen, dat zowel in België als Nederland redelijk verzadigd is,” zegt het bedrijf daarover. Grote datacenters ontwijken zo de knelpunten van het lokale stroomnet, maar verleggen de druk naar precies het hoogspanningsnet waarvan Elia nu zegt dat de vraag tegen 2034 meer dan verdubbelt.

Voor Vlaamse bedrijven en gezinnen betekent dat een verschuiving: niet de vertrouwde lokale stroomkabel loopt hier het eerst tegen zijn grenzen aan, maar het hoogspanningsnet waarop ook de zwaarste industrie is aangesloten. Of en hoe de kosten voor de nodige uitbreiding van dat net verdeeld worden tussen datacenters en andere grootverbruikers, is een vraag die de cijfers van Elia niet beantwoorden.

Zoals we eerder schreven over de wereldwijde chipmarkt die door de AI-boom aangedreven wordt, zit Vlaanderen middenin die infrastructuurgolf: niet alleen via chipontwerp en -onderzoek bij imec in Leuven, maar nu ook via de fysieke datacenters die de rekencapaciteit voor AI-modellen moeten leveren, met alle vraag naar stroom en netcapaciteit die daarbij hoort.